Gesloten comedonen: wat helpt en hoe kom je ervan af?
Kleine, huidkleurige bultjes op je voorhoofd, wangen of kin worden vaak omschreven als huidtextuur. Soms zijn het echter gesloten comedonen: verstopte poriën die onder een dun laagje huid blijven zitten.
Gesloten comedonen vallen onder comedonale acne. Ze zijn meestal niet rood of pijnlijk, maar kunnen ervoor zorgen dat de huid bobbelig en onrustig oogt. Vooral het voorhoofd en de kin zijn plekken waar comedonale acne regelmatig voorkomt.
Een veelgebruikte aanpak is salicylzuur. Maar kan salicylzuur worden gecombineerd met azelaïnezuur? En moet je stoppen met niacinamide wanneer je last hebt van gesloten comedonen?
Wat zijn gesloten comedonen?
Gesloten comedonen ontstaan wanneer een haarzakje of porie verstopt raakt met talg en opgehoopte huidcellen. Omdat de opening van de porie bedekt blijft, zie je geen donker puntje zoals bij een mee-eter. In plaats daarvan ontstaat een klein wit of huidkleurig bultje.
Ze kunnen onder andere zichtbaar zijn als:
- kleine bultjes op het voorhoofd
- een bobbelige huidstructuur op de wangen
- witte of huidkleurige puntjes rond de kin
- plekjes die nauwelijks rood zijn, maar ook niet vanzelf verdwijnen
Niet ieder bultje is automatisch een gesloten comedoon. Vergelijkbare huidtextuur kan bijvoorbeeld ook ontstaan door irritatie, folliculitis of milia. Alleen op basis van een foto is daarom niet altijd met zekerheid te bepalen wat er aan de hand is.
Helpt salicylzuur tegen gesloten comedonen?
Salicylzuur is een bèta-hydroxyzuur, ook wel BHA genoemd. Het wordt vaak gebruikt bij een vette, acnegevoelige of verstopte huid.
Het ingrediënt helpt opgehoopte huidcellen los te maken en poriën te ontstoppen. Salicylzuur heeft daarnaast keratolytische, comedolytische en ontstekingsremmende eigenschappen. Dat maakt het een logisch ingrediënt bij mee-eters en gesloten comedonen.
De actuele richtlijn van de American Academy of Dermatology noemt salicylzuur als een van de mogelijke plaatselijke behandelingen voor acne.
Salicylzuur kan dus zelfstandig helpen. De uitspraak dat salicylzuur zonder azelaïnezuur helemaal niet werkt, is te stellig. Toch kan azelaïnezuur een waardevolle aanvulling zijn, omdat beide ingrediënten de huid op een andere manier ondersteunen.
Waarom salicylzuur combineren met azelaïnezuur?
Azelaïnezuur wordt gebruikt bij zowel comedonale als ontstoken acne. Het helpt de vorming van verstoppingen tegen te gaan, werkt ontstekingsremmend en kan daarnaast verkleuringen na puistjes helpen verminderen.
Salicylzuur en azelaïnezuur vullen elkaar daarom mogelijk aan:
Salicylzuur
Werkt exfoliërend en helpt talg en opgehoopte huidcellen in en rond de porie los te maken.
Azelaïnezuur
Helpt de verhoorning rond de porie te normaliseren, vermindert ontstekingen en ondersteunt een egalere teint.
De acne-richtlijn adviseert in het algemeen om plaatselijke behandelingen met verschillende werkingsmechanismen te combineren wanneer dat passend is. Dat betekent niet dat iedereen exact dezelfde combinatie nodig heeft, maar wel dat een gecombineerde aanpak nuttig kan zijn.
Is niacinamide minder geschikt bij gesloten comedonen?
Niacinamide is niet verkeerd en hoeft niet automatisch uit je routine te worden verwijderd.
Het ingrediënt kan helpen bij:
- het ondersteunen van de huidbarrière
- het verminderen van roodheid
- het reguleren van overtollige talgproductie
- het kalmeren van een geïrriteerde huid
Niacinamide pakt een bestaande verstopping alleen minder rechtstreeks aan dan salicylzuur, azelaïnezuur of een retinoïde. Het is daarom eerder een ondersteunend ingrediënt dan de belangrijkste behandeling voor gesloten comedonen.
Gebruik je al een cleanser, serum of moisturizer met niacinamide en verdraagt je huid dit goed? Dan mag dat product gewoon in je routine blijven. Je hoeft dus niet te stoppen met niacinamide omdat je gesloten comedonen hebt.
Het wordt pas verstandig om een product tijdelijk weg te laten wanneer je merkt dat het prikt, roodheid veroorzaakt of wanneer de volledige formule van het product jouw huid lijkt te verstoppen. Dat ligt dan niet noodzakelijk aan niacinamide zelf.
Hoe gebruik je salicylzuur en azelaïnezuur samen?
Een mogelijke avondroutine is:
Stap 1: reinig de huid
Gebruik een milde cleanser en dep de huid daarna droog. Een agressieve reiniger kan de kans op uitdroging en irritatie vergroten.
Stap 2: breng salicylzuur aan
Breng een dunne laag salicylzuurserum aan. Focus vooral op de gebieden waar je gesloten comedonen ziet.
Meer product gebruiken geeft geen sneller resultaat. Het vergroot vooral het risico op irritatie.
Stap 3: laat het product drogen
Wacht totdat het salicylzuur niet meer nat of plakkerig aanvoelt. Je hoeft niet standaard tien of twintig minuten te wachten. Het belangrijkste is dat je de volgende laag rustig kunt aanbrengen zonder alles over de huid te verschuiven.
Stap 4: breng azelaïnezuur aan
Gebruik daarna een dunne laag azelaïnezuurserum of azelaïnezuurcrème.
Een azelaïnezuursuspensie is simpel gezegd een dikkere formule waarin het azelaïnezuur niet volledig is opgelost. Voor consumenten is “azelaïneserum” meestal een duidelijkere omschrijving.
Stap 5: sluit af met een moisturizer
Gebruik een eenvoudige moisturizer om uitdroging en irritatie te helpen voorkomen.
Hoe vaak kun je deze combinatie gebruiken?
Begin bij voorkeur met twee avonden per week. Verdraagt je huid de combinatie zonder roodheid, een branderig gevoel of schilfering? Dan kun je eventueel opbouwen naar drie keer per week.
Beide ingrediënten kunnen in het begin prikken of uitdroging veroorzaken. Azelaïnezuur kan vooral tijdens de eerste weken tijdelijk een branderig of jeukend gevoel geven.
Meer gebruiken is niet automatisch beter. Een geïrriteerde huidbarrière kan de huid juist ruwer, roder en onrustiger laten lijken.
Kun je salicylzuur en azelaïnezuur beter afwisselen?
Dat hangt af van je huid. Een sterke, vette huid kan beide ingrediënten soms zonder problemen in één routine verdragen. Een gevoelige, droge of beschadigde huid heeft vaak meer baat bij afwisselen.
Bijvoorbeeld:
Maandagavond: salicylzuur en moisturizer
Woensdagavond: azelaïnezuur en moisturizer
Zaterdagavond: salicylzuur of azelaïnezuur
Wanneer je huid gewend is geraakt, kun je beoordelen of combineren nodig en haalbaar is. Je hoeft de ingrediënten dus niet per se over elkaar aan te brengen om resultaat te krijgen.
Wat kun je beter niet tegelijk toevoegen?
Gebruik je net salicylzuur en azelaïnezuur samen? Voeg dan niet meteen nog meerdere sterke actieve ingrediënten toe.
Wees voorzichtig met:
- glycolzuur of andere sterke exfoliërende zuren
- scrubs
- hoge concentraties retinol of retinal
- uitdrogende acnebehandelingen
- sterk geparfumeerde producten
Een routine met te veel actieve ingrediënten kan irritatie veroorzaken. Daardoor kan het lijken alsof je meer acne of huidtextuur krijgt, terwijl je huid in werkelijkheid overbelast is.
Hoelang duurt het voordat je resultaat ziet?
Gesloten comedonen verdwijnen meestal niet binnen enkele dagen. De verstoppingen moeten geleidelijk verminderen en de huid heeft tijd nodig om zich te vernieuwen.
Beoordeel een routine daarom niet na één week. Geef een goed verdragen routine ongeveer zes tot twaalf weken, tenzij je duidelijke irritatie of verslechtering ervaart.
Wat als salicylzuur en azelaïnezuur niet genoeg helpen?
Bij hardnekkige gesloten comedonen kunnen topische retinoïden, zoals adapaleen of tretinoïne, effectiever zijn. Retinoïden beïnvloeden de verhoorning en helpen nieuwe verstoppingen voorkomen. Ze hebben een belangrijke plaats binnen de behandeling van acne.
Dat betekent niet dat iedereen meteen een retinoïde nodig heeft. Maar wanneer de bultjes na enkele maanden niet verminderen, zich uitbreiden of ontstoken raken, is het verstandig om advies te vragen aan een huisarts of dermatoloog.
Knijp gesloten comedonen liever niet zelf uit. Omdat de porie bedekt is, kan hard drukken de huid beschadigen en ontstekingen, korstjes of pigmentvlekken veroorzaken.
Vergeet overdag geen zonnebrand
Bij het gebruik van exfoliërende en acnegerichte producten is dagelijkse zonbescherming belangrijk. Kies overdag voor een breedspectrum SPF 30 of SPF 50.
Zonnebrand behandelt gesloten comedonen niet rechtstreeks, maar helpt wel voorkomen dat ontstekingen en beschadigingen donkere vlekjes achterlaten.
Conclusie
Gesloten comedonen zijn kleine verstopte poriën en vallen onder een vorm van acne. Salicylzuur kan helpen de poriën te ontstoppen en kan zelfstandig resultaat geven. Azelaïnezuur is geen verplichte partner, maar kan de routine wel aanvullen doordat het helpt bij verstoppingen, ontstekingen en verkleuringen.
Niacinamide hoef je niet automatisch weg te laten. Het is alleen minder gericht op het daadwerkelijk ontstoppen van de porie. Zie het vooral als een ondersteunend ingrediënt voor talgregulatie, roodheid en de huidbarrière.
Begin rustig, gebruik niet te veel actieve ingrediënten tegelijk en geef de huid voldoende tijd om te reageren.
Welke producten passen bij deze routine?
Je hoeft niet alles tegelijk te gebruiken. Kies één actief ingrediënt en bouw rustig op. Azelaïnezuur kan interessant zijn bij onzuiverheden en verstoppingen, terwijl niacinamide de huid ondersteunt en helpt bij talg, roodheid en vlekjes na puistjes.
